آشنایی با مفاهیم ابتدایی ثبت شرکت

هنگامی که اشخاص جهت راه اندازی و یا گسترش فعالیت خود تصمیم به ثبت یک شرکت می گیرند با سوالات بسیاری مواجه می شوند و یا شاید حتی تعاریف دقیقی از برخی عبارات یا مفاهیم اولیه در ذهن نداشته باشند .این مطلب با هدف ارائه تعاریف کوتاه از ساده ترین مفاهیم ثبتی تهیه گردیده است ،لطفا در مطالعه آن با ما همراه باشید:

شخصیت حقیقی و حقوقی چیست

نخستین عباراتی که به ارائه تعریف از آن خواهیم پرداخت ،عبارت شخصیت حقیقی و حقوقی خواهد بود ؛در اصطلاح حقوقی، شخص حقیقی به هر یک از افراد نوع بشر گفته می‌شود. این واژه در مقابل واژهٔ شخص حقوقی که ممکن است شخص حقوقی حقوق عمومی مانند دولت یا شخص حقوقی حقوق خصوصی مانند یک شرکت تجاری یا یک نهاد غیر تجارتی باشد، قرار می‌گیرد.
شرکت چیست :
شرکت به معنای یک انجمن یا بنگاه تجاری یا یک شخص حقیقی یا حقوقی یا ترکیبی از هر دوی آن‌ها است. بنا بر تعریف قانون مدنی ایران، شرکت عبارت است از اجتماع حقوق مالکین متعدد در شیء واحد به نحو اشاعه. ولی این تعریف در برگیرنده مشاعات نیز می‌باشد. بنابر مفهومی که از قانون تجارت استنباط می‌شود، شرکت، قراردادی است که بر اساس آن اعضا یا شرکا سود حاصل از سرمایه را تقسیم می‌کنند. شرکت‌ها در قوانین ایران شخصیت حقوقی دارند.
قانون تجارت چیست:
هنگامی که در رابطه با ثبت شرکت مطالعه می نماییم یکی از عباراتی که همواره با آن روبرو هستیم قوانین تجارت است ،این قوانین در واقع مهمترین مجموعه مدون قوانین مربوط به امور بازرگانی در ایران است که اساس حقوق تجارت ایران را تشکیل می‌دهد.
سرمایه چیست:
هر نوع دارایی های مالی یا ارزش دارایی های مالی نظیر وجه نقد موجود در حساب‌های بانکی،و یا حتی ماشین آلات و تجهیزاتی که برای تولید در اختیار شرکت هاست، سرمایه گفته می‌شود. سـرمایه می‌تواند معانی متفاوت داشته باشد. لکن عموماً، به منابع مالی مورداستفاده سـرمایه گفته می‌شود. شرکت‌ها و جوامعی که سـرمایه بیشتری دارند از سایر رقبای خود با سـرمایه کمتر، اعتبار و پیشرفت بهتری خواهند داشت.
سهام چیست :
سهام جمع تکسیر سهم است. سهم به موجب بند 2 ماده یک قانون تشکیل شرکت های تعاونی مصوب 16/ 3/ 1350 چنین تعریف شده است : سهم واحدی از سرمایه یک شرکت یا اتحادیه تعاونی است که میزان آن ، در اساسنامه ذکر می شود و به موجب ماده 24 لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت مصوب 1347 : ” سهم قسمتی از سرمایه شرکت سهامی است که مشخص میزان مشارکت و تعهدات و منافع صاحب آن در شرکت سهامی می باشد. ورقه سهم ، سند قابل معامله ای است که نماینده تعداد سهامی است که صاحب آن در شرکت سهامی دارد.
تبصره 1- سهم ممکن است بانام و یا بی نام باشد.
تبصره 2- در صورتی که برای بعضی از سهام شرکت با رعایت مقررات این قانون مزایایی قائل شوند، این گونه سهام ، سهام ممتاز نامیده می شود.
با توجه به مقررات قانونی، سهام به : بانام ، بی نام ، انتفاعی ، موسس، ممتاز و جایزه قابل تقسیم اند.

اساسنامه چیست :

اساسنامه ی شرکت در حقیقت سندی است که به شرکت اعتبار می بخشد و در آن مواردی از قبیل ؛خط مشی اصلی و سرمایه ی شرکت،هدف و نحوه ی فعالیت و وظایف هر یک از اعضای شرکت و هیئت مدیره و مجامع عمومی و بازرسان شرکت و….. تایین می گردد.
در واقع اساسنامه مهمترین رکن شرکت سهامی است.کلیه ی شرکت های سهامی عام یا شرکت سهامی خاص باید دارای اساسنامه باشند. این سند تایین کننده روابط شرکاء با یکدیگر و حدود اختیارات مجامع عمومی و هیئت مدیره را می باشد و همچنین تکلیف سود و زیان شرکت و مدت انحلال آن را معین می نماید.
شرکتنامه چیست؟
شرکت نامه به عنوان قرار دادی تعریف شده است که فی مابین شرکاء در شرکت های با مسئولیت محدود، تضامنى و نسبى به صورت کتبی و قانونی منعقد می گردد. در واقع مندرجات این سند بخشی از اساسنامه شرکت می باشد که به‌وسیله قوه قضائیه چاپ گردیده است و در مرحله بعد می بایست به سازمان ثبت اسناد و املاک و اداره کل ثبت شرکت ها و مالکیت صنعتی تحویل گردد، این سند شامل اطلاعاتی مانند:
۱. نام شرکت
۲. موضوع شرکت
۳. سرمایه شرکت اعم از نقدى و غیرنقدی
۴. میزان سهم‌الشرکه هر یک از شرکاء
۵. تاریخ تشکیل شرکت و مدت آن
۶. اسامى شرکاء یا مؤسسین شرکت با قید مشخصات کامل هر یک و اقامتگاه او
۷. اسامى مدیران شرکت و اختیارات آنها و مشخصات کسانى که حق امضاء دارند
۸. قید مشخصات بازرس یا بازرسان شرکت
۹. تاریخ و نحوه رسیدگى به حساب‌ها و چگونگى تقسیم سود و زیان شرکت
۱۰. انحلال شرکت
۱۱. قید سایر نکاتى که لازم باشد
توجه داشته باشید که شرکت‌نامه باید به امضاء مؤسسین برسد و در دفتر ثبت شرکتها ثبت گردد.
در رابطه با ثبت شرکت ها متقاضیان با قوانین ،مفاهیم و عبارات گوناگونی مواجه خواهند بود ،که در این مطلب تلاش گردید که در حد امکان ابتدایی ترین و پر کاربرد ترین این مفاهیم بررسی گردد ،امیدواریم مطالعه آن برای علاقه مندان به مطالب و قوانین ثبتی ،مفید بوده باشد.